{"id":11679,"date":"2026-07-17T06:53:00","date_gmt":"2026-07-17T06:53:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/2026\/07\/17\/aymnin-2021-21908-basvuru-numarali-karari\/"},"modified":"2026-07-17T06:53:00","modified_gmt":"2026-07-17T06:53:00","slug":"aymnin-2021-21908-basvuru-numarali-karari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/2026\/07\/17\/aymnin-2021-21908-basvuru-numarali-karari\/","title":{"rendered":"AYM’nin 2021\/21908 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131"},"content":{"rendered":"\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\n

<\/strong>T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

<\/strong>ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n

<\/strong>GENEL KURUL<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n

<\/strong>KARAR<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n

<\/strong>\u00d6… <\/strong>ASANS\u00d6R<\/strong> \u0130N\u015eAAT<\/strong> SANAY\u0130<\/strong> VE<\/strong> T\u0130CARET<\/strong> L<\/strong>TD. \u015eT\u0130. BA\u015eVURUSU <\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2021\/21908)<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n

Karar Tarihi: 24\/2\/2026<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

R.G. Tarih ve Say\u0131: 17\/7\/2026 – 33312<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n\n\n\n
\n

<\/strong>GENEL KURUL<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n

<\/strong>KARAR<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

\u200b<\/p>\n\n\n\n\n\n <\/colgroup>\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\n

Ba\u015fkan<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Kadir \u00d6ZKAYA<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Ba\u015fkanvekili<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Hasan Tahsin G\u00d6KCAN<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Ba\u015fkanvekili<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Basri BA\u011eCI<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

\u00dcyeler<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Engin YILDIRIM<\/p>\n

Recai AKYEL<\/p>\n

Yusuf \u015eevki HAKYEMEZ<\/p>\n

Y\u0131ld\u0131z SEFER\u0130NO\u011eLU<\/p>\n

Selahaddin MENTE\u015e<\/p>\n

\u0130rfan F\u0130DAN<\/p>\n

Kenan YA\u015eAR<\/p>\n

Muhterem \u0130NCE<\/p>\n

Y\u0131lmaz AK\u00c7\u0130L<\/p>\n

\u00d6mer \u00c7INAR<\/p>\n

Metin KIRATLI<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Raport\u00f6rler<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Duygu BAKAY<\/p>\n

Mehmet Yavuz YA\u015eAR<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Ba\u015fvurucu<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

… Asans\u00f6r \u0130n\u015faat Sanayi ve Ticaret Ltd. \u015eti.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Vekili<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

:<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Av. Hasan AKKULAK<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

\u200b<\/p>\n

I. BA\u015eVURUNUN KONUSU <\/strong><\/p>\n

1. Ba\u015fvuru, ihale s\u00f6zle\u015fmesinin haks\u0131z feshedildi\u011fi gerek\u00e7esiyle a\u00e7\u0131lan tazminat davas\u0131nda delillerin hatal\u0131 de\u011ferlendirilmesi nedeniyle hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n

II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130 <\/strong><\/p>\n

2. Ba\u015fvuru 5\/5\/2021 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

3. Komisyon, ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k, g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n

4. \u0130kinci B\u00f6l\u00fcm, ba\u015fvurunun Genel Kurul taraf\u0131ndan incelenmesine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n

III. OLAY VE OLGULAR <\/strong><\/p>\n

5. Karaman Belediye Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 (Belediye) taraf\u0131ndan hizmet binas\u0131nda bulunan asans\u00f6rlerin yenilenmesi i\u00e7in 21\/6\/2017 tarihinde ihale d\u00fczenlenmi\u015ftir. Ba\u015fvurucunun ekonomik olarak en avantajl\u0131 birinci teklifi verdi\u011finin tespit edilmesi \u00fczerine 4\/1\/2002 tarihli ve 4734 say\u0131l\u0131 Kamu \u0130hale Kanunu’nun 11. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (g) bendi uyar\u0131nca inceleme yap\u0131larak hakk\u0131nda herhangi bir soru\u015fturma veya kovu\u015fturma olup olmad\u0131\u011f\u0131 hususunda Karaman \u0130l Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc (Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc) ile Karaman Valili\u011finden (Valilik) bilgi istenmi\u015ftir.<\/p>\n

6. Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden gelen cevabi yaz\u0131da ba\u015fvurucu \u015eirket hakk\u0131nda Fetullah\u00e7\u0131 Ter\u00f6r \u00d6rg\u00fct\u00fc ve\/veya Paralel Devlet Yap\u0131lanmas\u0131 (FET\u00d6\/PDY) ile ilgili y\u00fcr\u00fct\u00fclen soru\u015fturmalar kapsam\u0131nda herhangi bir adli i\u015flem yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir. Bunun \u00fczerine Belediye ile ba\u015fvurucu aras\u0131nda 11\/7\/2017 tarihinde yap\u0131m i\u015fi s\u00f6zle\u015fmesi imzalanm\u0131\u015ft\u0131r. S\u00f6zle\u015fmenin imzalanmas\u0131ndan bir g\u00fcn sonra Valilik, ba\u015fvurucu \u015eirketin yetkilileri hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY \u00fcyeli\u011finden Denizli Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc Belediyeye bildirmi\u015ftir. Bu bildirim \u00fczerine Belediye 17\/7\/2017 tarihinde s\u00f6zle\u015fmeyi tek tarafl\u0131 olarak feshetmi\u015ftir. Belediye, s\u00f6zle\u015fmenin tek tarafl\u0131 feshinin akabinde ba\u015fvurucunun kamu ihalelerinden yasaklanmas\u0131 i\u00e7in de ayr\u0131ca ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur. \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131, Belediyenin talebini de\u011ferlendirmi\u015f ve ba\u015fvurucu \u015eirketin 12\/9\/2017 tarihinden itibaren bir y\u0131l s\u00fcreyle ihalelere kat\u0131lmas\u0131n\u0131n yasaklanmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n

7. Ba\u015fvurucu, \u00f6ncelikle ihalenin feshi ile teminat\u0131n irat kaydedilmesi i\u015flemlerine kar\u015f\u0131 iptal davas\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Dava dilek\u00e7esinde kendisi ve \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda ter\u00f6r soru\u015fturmas\u0131n\u0131n yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sadece \u015eirket ortaklar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131 hakk\u0131nda ihaleye fesat kar\u0131\u015ft\u0131rma su\u00e7lamas\u0131yla iddianame haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve Denizli 3. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesi nezdinde yarg\u0131lama ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek 4734 say\u0131l\u0131 Kanun’un 11. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (g) bendi kapsam\u0131nda ihalenin fesih nedeninin mevcut olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu, dava dilek\u00e7esinde talep konusunu \u015fu \u015fekilde ifade etmi\u015ftir: “Daval\u0131 kurumun 17\/7\/2017 tarih ve 54187544-83 say\u0131l\u0131 s\u00f6zle\u015fmenin feshine ili\u015fkin i\u015flemin ve i\u015f bu s\u00f6zle\u015fme dolay\u0131s\u0131yla m\u00fcvekkil taraf\u0131ndan yat\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olan teminatlar\u0131n gelir kaydedilmesine ili\u015fkin i\u015flemin \u00f6ncelikle y\u00fcr\u00fctmesinin durdurulmas\u0131n\u0131 ve yap\u0131lacak olan yarg\u0131lama neticesinde iptali talebinden ibarettir.” <\/i><\/p>\n

8. Konya 1. \u0130dare Mahkemesi (Mahkeme) nezdinde g\u00f6r\u00fclen yarg\u0131lamada 19\/7\/2018 tarihli kararla davan\u0131n reddine h\u00fckmedilmi\u015ftir. Karar\u0131n gerek\u00e7esinde \u00f6ncelikle ba\u015fvurucu \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY’ye \u00fcyeli\u011fi, FET\u00d6\/PDY ile irtibat yahut iltisak kapsam\u0131nda d\u00fczenlenen bir iddianamenin bulunmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir. \u00d6te yandan \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131n\u0131n ihalesine fesat kar\u0131\u015ft\u0131rma su\u00e7undan soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc ve ceza davas\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015f, bu durumun 5\/1\/2002 tarihli ve 4735 say\u0131l\u0131 Kamu \u0130hale S\u00f6zle\u015fmeleri Kanunu’nun 25. maddesine ayk\u0131r\u0131l\u0131k olu\u015fturdu\u011fu gerek\u00e7esiyle feshin hukuka uygun oldu\u011funa karar verilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, gerek\u00e7eli karara kar\u015f\u0131 istinaf kanun yoluna ba\u015fvurmu\u015f ve dava dilek\u00e7esinde ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc iddia ve talepleri tekrarlam\u0131\u015f ancak ba\u015fvurucunun istinaf ba\u015fvuru s\u00fcresini ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle talebi reddedilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucunun karara itiraz etmemesi \u00fczerine de dosya kesinle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n

9. Ba\u015fvurucu, ayr\u0131ca bir y\u0131l s\u00fcreyle ihalelere kat\u0131lmaktan yasaklanmas\u0131na dair \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u015flemine kar\u015f\u0131 da iptal davas\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Ankara 13. \u0130dare Mahkemesinde g\u00f6r\u00fclen yarg\u0131lamada ba\u015fvurucunun ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleriyle iltisakl\u0131 yahut irtibatl\u0131 olan t\u00fczel ki\u015fi kapsam\u0131nda yer almad\u0131\u011f\u0131 tespit edilerek 4734 say\u0131l\u0131 Kanun’un 11. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (g) bendi uyar\u0131nca bir y\u0131l s\u00fcreyle ihalelerden yasaklanmas\u0131na ili\u015fkin dava konusu i\u015flemde hukuka uygunluk bulunmad\u0131\u011f\u0131 kanaati ile i\u015flemin iptaline h\u00fckmedilmi\u015ftir. Gerek\u00e7eli karar, istinaf incelemesinden ge\u00e7erek 7\/3\/2019 tarihinde kesinle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n

10. Ba\u015fvurucu son olarak 29\/1\/2019 tarihli dilek\u00e7esi ile \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 ve Belediye aleyhine maddi ve manevi zarar\u0131n\u0131n tazmini talebiyle tam yarg\u0131 davas\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Dava dilek\u00e7esinde ihalenin haks\u0131z \u015fekilde tek tarafl\u0131 feshedilmesi nedeniyle ihale i\u00e7in yap\u0131lan masraflar ve mahrum kal\u0131nan k\u00e2r kapsam\u0131nda 87.792,90 TL maddi tazminat talep etmi\u015f, FET\u00d6\/PDY kapsam\u0131nda hakk\u0131nda soru\u015fturma olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde bu y\u00f6nde yap\u0131lan de\u011ferlendirmeler nedeniyle i\u015f hayat\u0131nda itibar\u0131n\u0131n zedelendi\u011fini belirterek ayr\u0131ca 50.000 TL manevi tazminat talebinde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n

11. Mahkeme; 29\/11\/2019 tarihli kararla maddi tazminat y\u00f6n\u00fcnden davan\u0131n reddine, manevi tazminat y\u00f6n\u00fcnden ise davan\u0131n k\u0131smen kabul\u00fcne h\u00fckmetmi\u015ftir. Karar\u0131n gerek\u00e7esinde tazminat taleplerinin ihalenin haks\u0131z feshedildi\u011fi iddias\u0131ndan kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Mahkeme, feshin iptali talebiyle a\u00e7\u0131lan davan\u0131n reddedildi\u011fini yani ihalenin feshinin hukuka uygun oldu\u011funa h\u00fckmedildi\u011fini ifade etmi\u015ftir. Bu kapsamda feshin hukuka ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fundan bahisle, talep edilen maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekti\u011fine h\u00fckmetmi\u015ftir. Mahkeme; manevi tazminat talebi y\u00f6n\u00fcnden yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirmede ise ba\u015fvurucu hakk\u0131nda verilen ihalelerden yasaklama karar\u0131n\u0131n yarg\u0131 karar\u0131yla iptal edildi\u011fine zira \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda yap\u0131lan ceza soru\u015fturmas\u0131n\u0131n FET\u00d6\/PDY \u00fcyeli\u011fine de\u011fil ihaleye fesat kar\u0131\u015ft\u0131rma iddias\u0131na dayal\u0131 oldu\u011funa dikkat \u00e7ekmi\u015ftir. Ba\u015fvurucunun hatal\u0131 i\u015flemden dolay\u0131 \u00fcz\u00fcnt\u00fc duymas\u0131n\u0131n ola\u011fan oldu\u011funu belirten Mahkeme, bu nedenle sebepsiz zenginle\u015fmeye yol a\u00e7mayacak d\u00fczeyde daval\u0131 idarelerin hizmet kusur derecesi de g\u00f6zetilmek suretiyle 10.000 TL manevi tazminata h\u00fckmedilmesine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n

12. Hem ba\u015fvurucu hem de Belediye ve \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 karara kar\u015f\u0131 istinaf kanun yoluna ba\u015fvurmu\u015ftur. \u0130darenin i\u015fleminin hatal\u0131 oldu\u011funun mahkeme kararlar\u0131 ile sabit oldu\u011funu ifade eden ba\u015fvurucu ayr\u0131ca ihalenin feshine dayanak Kanun maddesinin Anayasa Mahkemesi karar\u0131 ile iptal edildi\u011fini belirtmi\u015ftir. Maddi tazminat talebinin reddine gerek\u00e7e yap\u0131lan kesinle\u015fmi\u015f mahkeme karar\u0131n\u0131n ihalenin feshine ili\u015fkin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, teminat\u0131n irat kaydedilmesine y\u00f6nelik oldu\u011funu ileri s\u00fcren ba\u015fvurucu; bu durumda maddi tazminat talebinin reddinin hukuka ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funu iddia etmi\u015ftir. Manevi tazminat talebi y\u00f6n\u00fcnden ise idare taraf\u0131ndan hatal\u0131 \u015fekilde FET\u00d6\/PDY kapsam\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve i\u015f \u00e7evresindeki itibar\u0131n\u0131n zedelendi\u011fini belirtmi\u015ftir. Bu durumun sadece ihalenin feshinden kaynaklanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 zamanda uzun s\u00fcre ihalelere i\u015ftirak edemedi\u011fini, \u00e7evresinde isminin bu soru\u015fturma ile duyulmas\u0131 nedeniyle i\u015f alamaz duruma geldi\u011fini ifade ederek h\u00fckmedilen tazminat miktar\u0131n\u0131n azl\u0131\u011f\u0131ndan yak\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Belediye ve \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 ise h\u00fckmedilen manevi tazminata itiraz etmi\u015ftir.<\/p>\n

13. Konya B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 5. \u0130dari Dava Dairesi (B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi) taraf\u0131ndan yap\u0131lan istinaf incelemesi neticesinde 18\/3\/2021 tarihli kararla Belediye ve \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n istinaf talebinin kabul\u00fcne, manevi tazminat talebinin tamamen reddi ile buna ba\u011fl\u0131 olarak da davan\u0131n tamamen reddine h\u00fckmedilmi\u015ftir. Karar\u0131n gerek\u00e7esinde ba\u015fvurucunun manevi tazminat\u0131n sebebi olarak Valilik taraf\u0131ndan Belediyeye g\u00f6nderilen ve ba\u015fvurucu \u015eirketin baz\u0131 yetkilileri hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY kapsam\u0131nda soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dair ibareler i\u00e7eren yaz\u0131y\u0131 g\u00f6sterdi\u011fini ancak an\u0131lan yaz\u0131da hakk\u0131nda hatal\u0131 bilgi verilen \u015fah\u0131slar\u0131n ger\u00e7ek ki\u015filer oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesince t\u00fczel ki\u015filik olan ba\u015fvurucu \u015eirketin bu yaz\u0131dan kaynakl\u0131 olarak ki\u015filik haklar\u0131n\u0131n ihlal edilmesinin ve manevi bir zarara u\u011framas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilerek, dava konusu manevi tazminat talebinin ba\u015fvurucu \u015eirketin ihaleden yasaklanmas\u0131na ili\u015fkin karardan kaynakl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilmek suretiyle mahkeme karar\u0131n\u0131n hukuka uygun olmad\u0131\u011f\u0131na kanaat getirilmi\u015ftir.<\/p>\n

14. Ba\u015fvurucu vekili, nihai karar\u0131 19\/4\/2021 tarihinde \u00f6\u011frenmi\u015ftir.<\/p>\n

15. \u00d6te yandan Denizli 3. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesinde g\u00f6r\u00fclen yarg\u0131lama neticesinde ba\u015fvurucu \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda ihaleye fesat kar\u0131\u015ft\u0131rma su\u00e7undan beraat karar\u0131 verilmi\u015f ve karar istinaf incelemesinden ge\u00e7erek 8\/10\/2021 tarihinde kesinle\u015fmi\u015ftir. Karar\u0131n gerek\u00e7esinde ihale dosyalar\u0131 nedeniyle olu\u015fan bir kamu zarar\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131, kamu ihale mevzuat\u0131na ayk\u0131r\u0131 bir i\u015flemin ve kamu zarar\u0131n\u0131n tespit edilemedi\u011fi, san\u0131klar\u0131n ihaleye fesat kar\u0131\u015ft\u0131rma iddialar\u0131 ile ilgili olarak dosya kapsam\u0131nda somut ve objektif delil ya da belge olmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n

IV. \u0130LG\u0130L\u0130 HUKUK <\/strong><\/p>\n

A. Kanun H\u00fck\u00fcmleri <\/strong><\/p>\n

16. 4734 say\u0131l\u0131 Kanun’un “\u0130haleye kat\u0131lamayacak olanlar”<\/i> ba\u015fl\u0131kl\u0131 11. maddesine 31\/10\/2016 tarihli ve 678 say\u0131l\u0131 Ola\u011fan\u00fcst\u00fc H\u00e2l Kapsam\u0131nda Baz\u0131 D\u00fczenlemeler Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname’nin 30. maddesiyle eklenen ve Anayasa Mahkemesinin 14\/11\/2019 tarihli ve E.2018\/90, K.2019\/85 say\u0131l\u0131 karar\u0131yla iptal edilen (g) bendini de i\u00e7eren k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“A\u015fa\u011f\u0131da say\u0131lanlar do\u011frudan veya dolayl\u0131 veya alt y\u00fcklenici olarak, kendileri veya ba\u015fkalar\u0131 ad\u0131na hi\u00e7bir \u015fekilde ihalelere kat\u0131lamazlar: <\/i><\/p>\n

… <\/i><\/p>\n

g) Ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerine iltisak\u0131 yahut bunlarla irtibat\u0131 oldu\u011fu Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc taraf\u0131ndan bildirilen ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filer ile bu kapsamda oldu\u011fu Mill\u00ee \u0130stihbarat Te\u015fkilat\u0131 M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan bildirilen yurt d\u0131\u015f\u0131 ba\u011flant\u0131l\u0131 ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filer.” <\/i><\/p>\n

17. 4735 say\u0131l\u0131 Kanun’un “\u0130darenin s\u00f6zle\u015fmeyi feshetmesi” <\/i>ba\u015fl\u0131kl\u0131 20. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“A\u015fa\u011f\u0131da belirtilen hallerde idare s\u00f6zle\u015fmeyi fesheder: <\/i><\/p>\n

a) Y\u00fcklenicinin taahh\u00fcd\u00fcn\u00fc ihale dok\u00fcman\u0131 ve s\u00f6zle\u015fme h\u00fck\u00fcmlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya i\u015fi s\u00fcresinde bitirmemesi \u00fczerine, ihale dok\u00fcman\u0131nda belirlenen oranda gecikme cezas\u0131 uygulanmak \u00fczere, idarenin en az on g\u00fcn s\u00fcreli ve nedenleri a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilen ihtar\u0131na ra\u011fmen ayn\u0131 durumun devam etmesi, <\/i><\/p>\n

b) S\u00f6zle\u015fmenin uygulanmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda y\u00fcklenicinin 25 inci maddede say\u0131lan yasak fiil veya davran\u0131\u015flarda bulundu\u011funun tespit edilmesi, <\/i><\/p>\n

Hallerinde, ayr\u0131ca protesto \u00e7ekmeye gerek kalmaks\u0131z\u0131n kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve s\u00f6zle\u015fme feshedilerek hesab\u0131 genel h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re tasfiye edilir.” <\/i><\/p>\n

18. 4735 say\u0131l\u0131 Kanun’un “S\u00f6zle\u015fmeden \u00f6nceki yasak fiil veya davran\u0131\u015flar nedeniyle fesih” <\/i>ba\u015fl\u0131kl\u0131 21. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“Y\u00fcklenicinin, ihale s\u00fcrecinde Kamu \u0130hale Kanununa g\u00f6re yasak fiil veya davran\u0131\u015flarda bulundu\u011funun s\u00f6zle\u015fme yap\u0131ld\u0131ktan sonra tespit edilmesi halinde, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve s\u00f6zle\u015fme feshedilerek hesab\u0131 genel h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re tasfiye edilir.”<\/i><\/p>\n

19. 4735 say\u0131l\u0131 Kanun’un “Yasak fiil ve davran\u0131\u015flar”<\/i> ba\u015fl\u0131kl\u0131 25. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“S\u00f6zle\u015fmenin uygulanmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131da belirtilen fiil veya davran\u0131\u015flarda bulunmak yasakt\u0131r: <\/i><\/p>\n

a) Hile, vaat, tehdit, n\u00fcfuz kullanma, \u00e7\u0131kar sa\u011flama, anla\u015fma, irtikap, r\u00fc\u015fvet suretiyle veya ba\u015fka yollarla s\u00f6zle\u015fmeye ili\u015fkin i\u015flemlere fesat kar\u0131\u015ft\u0131rmak veya buna te\u015febb\u00fcs etmek. <\/i><\/p>\n

b) Sahte belge d\u00fczenlemek, kullanmak veya bunlara te\u015febb\u00fcs etmek. <\/i><\/p>\n

c) S\u00f6zle\u015fme konusu i\u015fin yap\u0131lmas\u0131 veya teslimi s\u0131ras\u0131nda hileli malzeme, ara\u00e7 veya usuller kullanmak, fen ve sanat kurallar\u0131na ayk\u0131r\u0131, eksik, hatal\u0131 veya kusurlu imalat yapmak. <\/i><\/p>\n

d) Taahh\u00fcd\u00fcn\u00fc yerine getirirken idareye zarar vermek. <\/i><\/p>\n

e) Bilgi ve deneyimini idarenin zarar\u0131na kullanmak veya 29 uncu madde h\u00fck\u00fcmlerine ayk\u0131r\u0131 hareket etmek. <\/i><\/p>\n

f) M\u00fccbir sebepler d\u0131\u015f\u0131nda, ihale dok\u00fcman\u0131 ve s\u00f6zle\u015fme h\u00fck\u00fcmlerine uygun olarak taahh\u00fcd\u00fcn\u00fc yerine getirmemek. <\/i><\/p>\n

g) S\u00f6zle\u015fmenin 16 nc\u0131 madde h\u00fckm\u00fcne ayk\u0131r\u0131 olarak devredilmesi veya devir al\u0131nmas\u0131.”<\/i><\/p>\n

B. Anayasa Mahkemesi Karar\u0131 <\/strong><\/p>\n

20. Anayasa Mahkemesinin 14\/11\/2019 tarihli ve E.2018\/90, K.2019\/85 say\u0131l\u0131 karar\u0131n\u0131n ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“… <\/i><\/p>\n

43. Kuralla ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleriyle irtibatl\u0131 veya iltisakl\u0131 bulunan ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filerin kamu ihalelerine kat\u0131lamayacaklar\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclmekte olup kuralda ge\u00e7en iltisakl\u0131 kavram\u0131 kavu\u015fan, biti\u015fen, birle\u015fen; irtibatl\u0131 kavram\u0131 ise ba\u011flant\u0131l\u0131 anlam\u0131na gelmektedir. An\u0131lan ibareler genel kavram niteli\u011finde olmakla birlikte Anayasa Mahkemesinin 14\/11\/2019 tarihli ve E.2018\/89, K.2019\/84 say\u0131l\u0131 karar\u0131nda belirtilen nedenlerle bunlar\u0131n katagorik olarak belirsiz ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclemez nitelikte oldu\u011fu s\u00f6ylenemez. <\/i><\/p>\n

… <\/i><\/p>\n

47. Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve Mill\u00ee \u0130stihbarat Te\u015fkilat\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan bildirimin kural olarak ceza soru\u015fturmas\u0131na esas al\u0131nabilecek nitelikte bilgi ve belgelere dayanma zorunlulu\u011fu bulunmamaktad\u0131r. Di\u011fer bir ifadeyle bu kapsamdaki de\u011ferlendirmeye esas al\u0131nan olay ve olgular\u0131n istihbar\u00ee nitelikte olmas\u0131 kuvvetle muhtemeldir. Bu nedenle kamu ihalelerini ger\u00e7ekle\u015ftiren idarelerce tesis edilecek i\u015flemlerle ilgili yarg\u0131sal denetim daha da \u00f6nemli h\u00e2le gelmektedir. Ceza soru\u015fturmas\u0131na esas al\u0131nabilecek nitelikte bilgi ve belgelere dayanma zorunlulu\u011fu olmayan g\u00fcvenlik kurumlar\u0131nca yap\u0131lacak de\u011ferlendirmenin otomatik sonu\u00e7 do\u011furmas\u0131 ile idarelere ve idari i\u015flemi denetleyecek mahkemelere ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filerin ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleriyle iltisak\u0131 yahut irtibat\u0131 bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 hususunda de\u011ferlendirme yapma yetkisinin verilmemesi, s\u00f6z konusu bildirimlerin do\u011frulu\u011funu denetleme ve ger\u00e7ek duruma g\u00f6re idari i\u015flem tesis etme imk\u00e2n\u0131n\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde s\u0131n\u0131rlamaktad\u0131r. Kanun\u2019da an\u0131lan yetkinin kural\u0131n getirili\u015f amac\u0131na uygun olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak ve bu konudaki olas\u0131 keyfilikleri \u00f6nleyecek yasal g\u00fcvencelere de yer verilmedi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. <\/i><\/p>\n

48. Belirli bir s\u00fcreyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan ve kamu ihalelerini yapan idareler ile bu i\u015flemleri denetleyecek mahkemelere kural olarak de\u011ferlendirme yapma imk\u00e2n\u0131 vermeyen d\u00fczenlemenin yukar\u0131da belirtilen sonu\u00e7lar\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fma ve s\u00f6zle\u015fme h\u00fcrriyetine y\u00f6nelik orant\u0131s\u0131z bir s\u0131n\u0131rlama getirdi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.”<\/i><\/p>\n

C. Yarg\u0131tay Kararlar\u0131 <\/strong><\/p>\n

21. Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurulunun 22\/1\/2016 tarihli ve E.2014\/4-213, K.2016\/70 say\u0131l\u0131 karar\u0131n\u0131n ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“T\u00fczel ki\u015filerde hak ehliyetine ili\u015fkin TMK m. 48 gere\u011fince ‘T\u00fczel ki\u015filer, cins, ya\u015f, h\u0131s\u0131ml\u0131k gibi yarad\u0131l\u0131\u015f gere\u011fi insana \u00f6zg\u00fc niteliklere ba\u011fl\u0131 olanlar d\u0131\u015f\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn haklara ve bor\u00e7lara ehildirler’. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, ki\u015finin hak sahibi olabilme ve bor\u00e7 alt\u0131na girebilme ehliyeti olarak tan\u0131mlanabilecek hak ehliyetine, t\u00fczel ki\u015filer de kurulduklar\u0131 andan itibaren b\u00fcnyesine uygun d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc oranda sahiptir. Bu durum, t\u00fczel ki\u015filerin kendisini kuran ya da kendisinden yararlanan ki\u015filerden ba\u011f\u0131ms\u0131z birer hak s\u00fcjesi olarak hukuk hayat\u0131na kat\u0131labilmesinin bir gere\u011fidir. <\/i><\/p>\n

Madde metninden anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, kanun koyucu ana kural\u0131 t\u00fczel ki\u015filerin tam hak ehliyetine sahip olmas\u0131 \u015feklinde koymu\u015f, ancak baz\u0131 haklara fiziki ve sosyal yap\u0131s\u0131 nedeniyle sahip olamayaca\u011f\u0131n\u0131 vurgulam\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla ger\u00e7ek ki\u015finin ve t\u00fczel ki\u015finin hak ehliyeti aras\u0131nda bir nitelik de\u011fil, i\u00e7erik fark\u0131 oldu\u011funu kabul etmi\u015ftir. Buna g\u00f6re, ger\u00e7ek ki\u015filere a\u00e7\u0131k olan kamu hukuku ve \u00f6zel hukuk kaynakl\u0131 b\u00fct\u00fcn haklara ve bor\u00e7lara kural olarak sahip olabilecek durumdaki t\u00fczel ki\u015filer, ki\u015filik hakk\u0131na da sahip olabilecek ve bu hakka tan\u0131nan korumadan yararlanabilecektir. <\/i><\/p>\n

Bununla birlikte ki\u015filik hakk\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131 malvarl\u0131\u011f\u0131 haklar\u0131n\u0131n aksine belli de\u011fildir, somut m\u00fcdahalelere g\u00f6re de\u011fi\u015fir. Bu bak\u0131mdan nelerin ki\u015filik hakk\u0131ndan say\u0131l\u0131p say\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 halin ve zaman\u0131n icab\u0131na b\u0131rakmak gerekir. Bu tespiti ise hakimler somut olay\u0131n \u00f6zelliklerini nazara alarak yapacaklard\u0131r (DURAL Mustafa \/ \u00d6\u011e\u00dcZ Tufan, T\u00fcrk \u00d6zel Hukuku, Ki\u015filer Hukuku, \u0130stanbul 2006, s. 95). <\/i><\/p>\n

Bu kapsamda, t\u00fczel ki\u015finin ekonomik faaliyetini y\u00fcr\u00fct\u00fcrken kazand\u0131\u011f\u0131 sayg\u0131nl\u0131k, onun ki\u015fisel de\u011ferleri i\u00e7inde yer al\u0131r. Ticari \u015feref ve haysiyetin \u00e7i\u011fnenmesi, onun ekonomik ya\u015fam i\u00e7indeki yerini ve durumunu sarsabilir. T\u00fczel ki\u015finin ki\u015filik haklar\u0131ndan olan onur ve sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 onun korunan de\u011ferlerinin ba\u015f\u0131nda gelir. Bu nedenle t\u00fczel ki\u015fi onur ve sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan vazge\u00e7emeyece\u011fi gibi, bu de\u011ferlerini hukuka ve ahlaka ayk\u0131r\u0131 olarak da s\u0131n\u0131rlayamaz. <\/i><\/p>\n

Ekonomik itibar da t\u00fczel ki\u015finin \u015feref ve haysiyetinin bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcd\u00fcr. T\u00fczel ki\u015finin ekonomik faaliyetleri de toplum taraf\u0131ndan de\u011ferlendirilmektedir. T\u00fczel ki\u015fili\u011fe sahip bir \u015firketin \u00f6deme g\u00fcc\u00fcne ili\u015fkin de\u011ferlendirmeler, o t\u00fczel ki\u015finin toplumsal \u015feref ve haysiyeti ile yak\u0131ndan ilgilidir. Kredi, toplum taraf\u0131ndan \u00f6deme g\u00fcc\u00fc ile ilgili olarak izafe edilen bir de\u011fer olmas\u0131 nedeniyle, bu de\u011feri azaltan veya ortadan kald\u0131ran ki\u015fili\u011fi ihlale y\u00f6nelik a\u00e7\u0131klamalar \u015feref ve haysiyete tecav\u00fcz niteli\u011fi ta\u015f\u0131r. <\/i><\/p>\n

Ki\u015filik haklar\u0131na sald\u0131r\u0131 halinde ki\u015filik hakk\u0131 ister ger\u00e7ek ki\u015fi isterse t\u00fczel ki\u015fi olsun Devlete kar\u015f\u0131 Anayasa h\u00fck\u00fcmleri ile idareye kar\u015f\u0131 idare hukuku h\u00fck\u00fcmleri ile su\u00e7 te\u015fkil eden tecav\u00fczlere kar\u015f\u0131 ise ceza hukuku h\u00fck\u00fcmleri ile korunmu\u015ftur. Ki\u015filik hakk\u0131n\u0131n korunmas\u0131na ili\u015fkin Medeni Kanun\u2019daki ana d\u00fczenleme TMK m. 23 ve m. 24\u2019te h\u00fck\u00fcm alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. TMK m. 23 hak sahibi taraf\u0131ndan vazge\u00e7ilmesine ya da a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131n\u0131rlanmas\u0131na kar\u015f\u0131 ki\u015filik hakk\u0131n\u0131 korurken, TMK m. 24 ki\u015filik hakk\u0131na y\u00f6nelebilecek sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 koruma sa\u011flar. Konuya ili\u015fkin di\u011fer bir temel d\u00fczenleme olan 818 say\u0131l\u0131 BK m. 49\u2019da (6098 say\u0131l\u0131 TBK m. 58) ise, ki\u015filik hakk\u0131 tecav\u00fcze u\u011frayan ki\u015finin manevi tazminat talebi d\u00fczenleme alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. <\/i><\/p>\n

Ki\u015filik haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in a\u00e7\u0131labilecek davalardan manevi tazminat davas\u0131 genel olarak kabul edilen g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re ki\u015fili\u011fe y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131 sebebiyle u\u011fran\u0131lan manevi zarar\u0131n, sald\u0131r\u0131 sebebiyle duyulan ac\u0131, elem ve \u0131zd\u0131rab\u0131n tatmin edilerek giderilmesi amac\u0131yla ki\u015fiye tan\u0131nan davad\u0131r. Manevi tazminat konusu mevzuat\u0131m\u0131zda, ki\u015filik hakk\u0131 ihlallerinde istenebilece\u011fini belirten MK m. 25 ve manevi tazminat davas\u0131n\u0131n ko\u015fullar\u0131n\u0131 belirleyen genel h\u00fck\u00fcm niteli\u011findeki BK m. 49 (6098 say\u0131l\u0131 TBK m. 58) haricinde, baz\u0131 \u00f6zel h\u00fck\u00fcmlerde de ge\u00e7mektedir. <\/i><\/p>\n

T\u00fczel ki\u015filerin manevi tazminat talep edip edemeyece\u011fi tart\u0131\u015fmal\u0131 olmakla birlikte hukuk d\u00fczeninin t\u00fczel ki\u015fileri hukuk sujesi olarak tan\u0131d\u0131\u011f\u0131na ve onlara ad, \u015feref ve itibar gibi ki\u015fisel varl\u0131klar bah\u015fedilmi\u015f oldu\u011funa g\u00f6re, ki\u015fisel varl\u0131klara yap\u0131lan sald\u0131r\u0131 nedeniyle elem ve \u0131zd\u0131rap duymayacaklar\u0131ndan s\u00f6z edilerek t\u00fczel ki\u015filerin manev\u00ee tazminat ad\u0131 ile bir paran\u0131n \u00f6detilmesi davas\u0131 a\u00e7amayacaklar\u0131n\u0131 kabul etmek yasa koyucunun amac\u0131na ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015fecektir. Gerek Meden\u00ee Kanun ve gerekse Bor\u00e7lar Kanunu yaln\u0131z ger\u00e7ek ki\u015filerin de\u011fil, ayn\u0131 zamanda t\u00fczel ki\u015filerin de ki\u015fisel haklar\u0131n\u0131 korumaktad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde doktrin ve Yarg\u0131tay taraf\u0131ndan yayg\u0131n olarak benimsenen g\u00f6r\u00fc\u015f, ger\u00e7ek ki\u015filere \u00f6zg\u00fc olanlar d\u0131\u015f\u0131nda kalan ki\u015filik haklar\u0131nda t\u00fczel ki\u015filerin de manevi zarara u\u011frayabilece\u011fini ve bu nedenle manevi tazminat talebinde bulunabilece\u011fini kabul etmektedir (Dural \/ \u00d6\u011f\u00fcz, a.g.e., s. 233; SAYMEN Ferit H., ‘Kimler Manevi Tazminat Talep Edebilir?’, \u0130\u00dcHFM (Manevi Tazminat), Y. 1940, S. 6, s. 126 \u2013 142; KARAHASAN Mustafa Re\u015fit, Tazminat Hukuku, 1996, s. 967-968; G\u00dcRSOY Kemal Tahir, ‘Manevi Zarar ve Tazmini’, A\u00dcHFD., C. 30, S. 1- 4, s. 12). <\/i><\/p>\n

Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurulu da, 15.12.2004 g\u00fcn ve 2004\/4-709 E.- 2004\/720 K.; 31.05.2000 g\u00fcn ve 2000\/4-900 E. – 2000\/935 K. say\u0131l\u0131 ilamlar\u0131nda t\u00fczel ki\u015filerin de ki\u015filik haklar\u0131na sald\u0131r\u0131dan dolay\u0131 manevi tazminat davas\u0131 a\u00e7abileceklerini kabul etmi\u015ftir.”<\/i><\/p>\n

22. Yarg\u0131tay 9. Hukuk Dairesinin 5\/7\/2022 tarihli ve E.2022\/6929, K.2022\/8687 say\u0131l\u0131 karar\u0131n\u0131n ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“3.<\/i>Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurulunun 01.02.2012 tarihli ve 2011\/687 Esas, 2012\/26 Karar say\u0131l\u0131 karar\u0131nda ‘Hukuk d\u00fczeni t\u00fczel ki\u015fileri hukuk sujesi olarak tan\u0131d\u0131\u011f\u0131na ve onlara ad, \u015feref, onur ve itibar gibi ki\u015fisel varl\u0131klar bah\u015fedilmi\u015f oldu\u011funa g\u00f6re (TMK. m. 48), t\u00fczel ki\u015filerin de manevi tazminat talep edebileceklerini kabul etmek gerekir. Zaten manevi zarar, salt \u00fcz\u00fcnt\u00fcn\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131 halinde de\u011fil, ki\u015finin ki\u015filik de\u011ferlerinin sald\u0131r\u0131ya u\u011framas\u0131 durumunda ger\u00e7ekle\u015fen bir zarard\u0131r. Bunun i\u00e7indir ki, gerek T\u00fcrk Medeni Kanunu ve gerekse Bor\u00e7lar Kanunu (m. 49) yaln\u0131z ger\u00e7ek ki\u015filerin de\u011fil, ayn\u0131 zamanda t\u00fczel ki\u015filerinde ki\u015fisel haklar\u0131n\u0131 korumaktad\u0131r.’ denilmi\u015ftir. <\/i><\/p>\n

3. De\u011ferlendirme<\/i><\/p>\n

1.Taraflar\u0131n iddia, savunma ve dayand\u0131klar\u0131 belgelere, uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n hukuki nitelendirilmesi ile uygulanmas\u0131 gereken hukuk kurallar\u0131na, dava \u015fartlar\u0131na, yarg\u0131lamaya h\u00e2kim olan ilkelere, ispat kurallar\u0131na ve temyiz olunan kararda belirtilen gerek\u00e7elere g\u00f6re davac\u0131n\u0131n a\u015fa\u011f\u0131daki paragraflar\u0131n kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki temyiz itirazlar\u0131 yerinde g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir. <\/i><\/p>\n

2<\/i>. Somut olayda, \u0130lk Derece Mahkemesince yapt\u0131r\u0131lan bilirki\u015fi incelemesi neticesinde, daval\u0131n\u0131n davac\u0131 nezdinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde, kendisine tahsis edilen elektronik posta adresinden daval\u0131 \u015eirketin sat\u0131\u015f hedeflerine, temsilcisi oldu\u011fu markan\u0131n eczane ve \u00fcr\u00fcn bazl\u0131 sat\u0131\u015f verilerine ve ticari ko\u015fullar\u0131na, sat\u0131\u015f ekibinin b\u00f6lge bazl\u0131, hedef ve realizasyonlar\u0131n\u0131 i\u00e7eren performans sonu\u00e7lar\u0131na, \u00fcr\u00fcnlerinin eczane ve \u00fcr\u00fcn bazl\u0131 sat\u0131\u015f ve ticari ko\u015fullar\u0131na, eczaneye verilecek y\u0131l sonu iskonto tutar\u0131 verilerine ili\u015fkin bilgileri, davac\u0131n\u0131n rakibi konumundaki dava d\u0131\u015f\u0131 \u015eirket \u00e7al\u0131\u015fan\u0131na g\u00f6nderdi\u011fi tespit edilmi\u015ftir. Bu husus \u0130lk Derece Mahkemesince de ‘…<\/i> her ne kadar daval\u0131n\u0131n, \u015firket ile ilgili ticari s\u0131r say\u0131labilecek \u00f6nemli bilgileri elektronik posta yoluyla g\u00f6nderdi\u011fi tespit edilmi\u015f ise de, bu bilgilerin payla\u015f\u0131lmas\u0131 nedeniyle davac\u0131n\u0131n maddi bir zarara u\u011framad\u0131\u011f\u0131…’ \u015feklindeki a\u00e7\u0131klama ile davac\u0131n\u0131n ticari s\u0131r niteli\u011finde say\u0131labilecek bilgileri payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 kabul edilmi\u015f olup davac\u0131n\u0131n bu y\u00f6ndeki kabule bir itiraz\u0131 bulunmaktad\u0131r. <\/i><\/p>\n

3. Mahkemece davac\u0131 \u015eirketin ticari itibar\u0131na zarar verilmedi\u011fi ve\/veya bu durumun ispat edilemedi\u011fi gerek\u00e7esiyle manevi tazminat talebi reddedilmi\u015f ise de bu y\u00f6ndeki kabul dosya kapsam\u0131na uygun d\u00fc\u015fmemektedir. Zira hukuk d\u00fczeninin, hukuk s\u00fcjesi olarak tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 t\u00fczel ki\u015filerin, ki\u015filik haklar\u0131 kanuni koruma alt\u0131nda olup bu ba\u011flamda davac\u0131 \u015eirketin ticari bilgileri; sat\u0131\u015f ve \u00fcr\u00fcn bazl\u0131 hedeflerinin, eczane ve re\u00e7ete bilgilerinin payla\u015f\u0131lmas\u0131, davac\u0131n\u0131n ki\u015filik hakk\u0131na sald\u0131r\u0131 mahiyetindedir. Bu ba\u011flamda \u0130lk Derece Mahkemesince manevi tazminat y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn itibara zarar verilmesi kavram\u0131 ile s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011ferlendirilmesi isabetli de\u011fildir. <\/i><\/p>\n

4. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara al\u0131narak, davac\u0131 yarar\u0131na daval\u0131n\u0131n eylemi ile orant\u0131l\u0131 ve dosya kapsam\u0131na uygun miktarda manevi tazminata h\u00fckmedilmesi gerekirken yaz\u0131l\u0131 \u015fekilde h\u00fck\u00fcm tesis edilmesi hatal\u0131 olup bozmay\u0131 gerektirmi\u015ftir.”<\/i><\/p>\n

V. \u0130NCELEME VE GEREK\u00c7E <\/strong><\/p>\n

23. Anayasa Mahkemesinin 24\/2\/2026 tarihinde yapm\u0131\u015f oldu\u011fu toplant\u0131da ba\u015fvuru incelenip gere\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc:<\/p>\n

A. Ba\u015fvurucunun \u0130ddialar\u0131 ve Bakanl\u0131k G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc <\/strong><\/p>\n

24. Ba\u015fvurucu; maddi tazminat talebinin kesinle\u015fmi\u015f mahkeme karar\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek reddedilmesinin hukuka ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funu zira ilgili mahkeme karar\u0131n\u0131n ihalenin feshine ili\u015fkin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, teminat\u0131n irat kaydedilmesine y\u00f6nelik oldu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Mahkemece yap\u0131lan de\u011ferlendirmenin hatal\u0131 oldu\u011funu ifade eden ba\u015fvurucu; Belediyeye g\u00f6nderilen yaz\u0131n\u0131n ortaklara ili\u015fkin olmakla birlikte do\u011frudan kendisi hakk\u0131nda sonu\u00e7lar do\u011furdu\u011funu, e\u011fer hatal\u0131 tespit i\u00e7eren yaz\u0131 g\u00f6nderilmemi\u015f olsayd\u0131 ihalenin feshi ya da ihalelerden yasaklanma gibi bir durumun s\u00f6z konusu olmayaca\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir. Ayr\u0131ca bu hatal\u0131 tespit nedeniyle itibar\u0131n\u0131n da zedelendi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015f; bu nedenle i\u015f almakta zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu kapsamda mahkeme karar\u0131nda h\u00fckmedilen manevi tazminat miktar\u0131n\u0131n da d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu, adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

25. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde, ba\u015fvurucunun adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edilip edilmedi\u011fi konusunda inceleme yap\u0131l\u0131rken Anayasa ve ilgili mevzuat h\u00fck\u00fcmlerinin, Anayasa Mahkemesi i\u00e7tihad\u0131n\u0131n ve somut olay\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc ko\u015fullar\u0131n\u0131n dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi belirtilmi\u015f; \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile Belediyeden g\u00f6nderilen yaz\u0131lar ibraz edilmi\u015ftir. \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131s\u0131nda ba\u015fvurucuya y\u00f6nelik uygulanan bir y\u0131l s\u00fcreyle kamu ihalelerinden yasakl\u0131 olma karar\u0131n\u0131n Valilik\u00e7e g\u00f6nderilen belgeler \u00e7er\u00e7evesinde al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve kararda ba\u015fvurucunun manevi \u015fahs\u0131na zarar verecek herhangi bir ifade kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir. Belediye ise ba\u015fvurucunun ihalenin feshi i\u015fleminden kaynaklanan zararlar\u0131na y\u00f6nelik taleplerini fesih i\u015fleminin iptaline dair a\u00e7\u0131lan davadan sonra dile getirmesi gerekti\u011fini, buna mukabil ba\u015fvurucunun yasakl\u0131l\u0131k karar\u0131n\u0131 kald\u0131ran mahkeme karar\u0131ndan sonra tam yarg\u0131 davas\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131, dolay\u0131s\u0131yla i\u00e7 hukuk yollar\u0131 usul\u00fcne uygun kullanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

26. Ba\u015fvurucu; Bakanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyan\u0131nda \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile Belediyenin itirazlar\u0131na cevap vermi\u015ftir. Buna g\u00f6re maddi ve manevi zarar\u0131n\u0131n sadece kullan\u0131lan kelimelerden kaynaklanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden ba\u015fvurucu, zarar\u0131n\u0131n hatal\u0131 yasaklama karar\u0131n\u0131n kendisinden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu zarar\u0131n yasakl\u0131l\u0131k karar\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ile giderilemeyece\u011fini belirtmi\u015f; ayr\u0131ca i\u00e7 hukuk yollar\u0131n\u0131 da usul\u00fcne uygun t\u00fcketti\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

B. De\u011ferlendirme <\/strong><\/p>\n

27. Anayasa’n\u0131n “Hak arama h\u00fcrriyeti”<\/i> ba\u015fl\u0131kl\u0131 36. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

“Herkes, me\u015fru vas\u0131ta ve yollardan faydalanmak suretiyle yarg\u0131 mercileri \u00f6n\u00fcnde davac\u0131 veya daval\u0131 olarak iddia ve savunma ile adil yarg\u0131lanma hakk\u0131na sahiptir. <\/i><\/p>\n

Hi\u00e7bir mahkeme, g\u00f6rev ve yetkisi i\u00e7indeki davaya bakmaktan ka\u00e7\u0131namaz.” <\/i><\/p>\n

28. Anayasa Mahkemesi, olaylar\u0131n ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan yap\u0131lan hukuki nitelendirmesi ile ba\u011fl\u0131 olmay\u0131p olay ve olgular\u0131n hukuki tavsifini kendisi takdir eder. Ba\u015fvurucu, hukuka ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu mahkeme karar\u0131 ile tespit edilen bir idari i\u015fleme istinaden u\u011frad\u0131\u011f\u0131 maddi ve manevi zararlar\u0131n tazminine y\u00f6nelik a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 davada yap\u0131lan de\u011ferlendirmelerin hatal\u0131 oldu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucunun \u015fik\u00e2yetlerinin \u00f6z\u00fc itibar\u0131yla hakkaniyete uygun yarg\u0131lanmad\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131na ili\u015fkin oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fvurunun hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131nda incelenmesi gerekti\u011fi de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n

29. Anayasa’n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 maddi adaleti de\u011fil \u015fekl\u00ee adaleti temin etmeye y\u00f6nelik g\u00fcvenceler i\u00e7ermektedir. Bu bak\u0131mdan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131, davan\u0131n taraflardan biri lehine sonu\u00e7lanmas\u0131n\u0131 garanti etmemektedir. Adil yarg\u0131lanma hakk\u0131, temel olarak yarg\u0131lama s\u00fcrecinin ve usul\u00fcn\u00fcn hakkaniyete uygun olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini teminat alt\u0131na almaktad\u0131r (M.B. <\/i>[GK], B. No: 2018\/37392, 23\/7\/2020, \u00a7 80).<\/p>\n

30. Anayasa’n\u0131n 148. maddesinin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda kanun yolunda g\u00f6zetilmesi gereken hususlara ili\u015fkin \u015fik\u00e2yetlerin bireysel ba\u015fvuruda incelenemeyece\u011fi belirtilmi\u015ftir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler \u00f6n\u00fcnde dava konusu yap\u0131lm\u0131\u015f maddi olay ve olgular\u0131n kan\u0131tlanmas\u0131, delillerin de\u011ferlendirilmesi, hukuk kurallar\u0131n\u0131n yorumlanmas\u0131 ve uygulanmas\u0131 ile uyu\u015fmazl\u0131k konusunda var\u0131lan sonucun adil olup olmamas\u0131 bireysel ba\u015fvuru konusu olamaz. Ancak bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131ndaki hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere m\u00fcdahale te\u015fkil eden, bariz takdir hatas\u0131 veya a\u00e7\u0131k bir keyf\u00eelik i\u00e7eren tespit ve sonu\u00e7lar bu kapsamda de\u011fildir (konuya ili\u015fkin bir\u00e7ok karar aras\u0131ndan bkz. Ahmet Sa\u011flam <\/i>[2. B.],<\/i> B. No: 2013\/3351, 18\/9\/2013).<\/p>\n

31. Di\u011fer taraftan Anayasa Mahkemesi \u00e7ok istisnai durumlarda temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerden biri ile do\u011frudan ilgili olmayan bir \u015fik\u00e2yeti kanun yolunda g\u00f6zetilmesi gereken hususlara ili\u015fkin yasak kapsam\u0131na girmeden inceleyebilir. A\u00e7\u0131k bir keyf\u00eelik nedeniyle yarg\u0131laman\u0131n hakkaniyetinin temelden sars\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve adil yarg\u0131lama hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki usule ili\u015fkin g\u00fcvencelerin anlams\u0131z h\u00e2le geldi\u011fi \u00e7ok istisnai durumlarda asl\u0131nda yarg\u0131laman\u0131n sonucuna ili\u015fkin olan bu hususun bizatihi kendisi usule ili\u015fkin bir g\u00fcvenceye d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olur. Dolay\u0131s\u0131yla Anayasa Mahkemesinin yarg\u0131lama mercilerinin de\u011ferlendirmelerinin usule ili\u015fkin g\u00fcvenceleri anlams\u0131z h\u00e2le getirip getirmedi\u011fini ve a\u00e7\u0131k bir keyf\u00eelik nedeniyle yarg\u0131laman\u0131n hakkaniyetinin temelden sars\u0131l\u0131p sars\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 incelemesi yarg\u0131laman\u0131n sonucunu de\u011ferlendirdi\u011fi anlam\u0131na gelmez. Sonu\u00e7 olarak Anayasa Mahkemesi yarg\u0131lama makamlar\u0131n\u0131n delillerle ilgili de\u011ferlendirmelerine ancak a\u00e7\u0131k bir keyf\u00eelik ve adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki usule ili\u015fkin g\u00fcvenceleri anlams\u0131z h\u00e2le getiren bir uygulama varsa m\u00fcdahale edebilecektir (Ferhat Kara <\/i>[GK], B. No: 2018\/15231, 4\/6\/2020, \u00a7 149; M.B., \u00a7 83).<\/p>\n

32. A\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde asl\u0131nda yarg\u0131laman\u0131n sonucuna ili\u015fkin olan bir durumun bizatihi kendisinin usule dair bir g\u00fcvenceye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc kabul edilebilir:<\/p>\n

i. Somut olayda uygulanan veya uygulanmas\u0131 gereken hukuk kurallar\u0131n\u0131n kabul edilebilir herhangi bir yorumuna dayan\u0131lmamas\u0131<\/p>\n

ii. Delil ile bu delilin ispat arac\u0131 olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 vak\u0131a aras\u0131nda kurulan ba\u011f\u0131n kabul edilebilir bir muhakemeye dayanmamas\u0131 veya mant\u0131k d\u0131\u015f\u0131 bir \u00e7\u0131kar\u0131ma dayanmas\u0131<\/p>\n

iii. A\u00e7\u0131k\u00e7a yanl\u0131\u015f olan olgular\u0131n h\u00fckme esas al\u0131nmas\u0131<\/p>\n

iv. Somut olay\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a belirli olan ko\u015fullar\u0131n\u0131n g\u00f6zetilmemesi<\/p>\n

v. Belirli bir hususu ispat etti\u011finde ku\u015fku bulunmayan bir delilin a\u00e7\u0131k\u00e7a keyf\u00ee olarak dikkate al\u0131nmamas\u0131<\/p>\n

vi. Maddi olay\u0131n tespitinde aksi ispat edilemeyecek ve savunma yapmay\u0131 anlams\u0131z k\u0131lacak varsay\u0131mlara dayan\u0131lmas\u0131<\/p>\n

Yarg\u0131laman\u0131n sonucuyla ilgili hususlar\u0131 usule ili\u015fkin bir g\u00fcvenceye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren durumlar yukar\u0131da belirtilenlerle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Bunlara benzer h\u00e2llerde de Anayasa Mahkemesince bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131nda denetim yap\u0131labilir. Bununla birlikte belirtilen eksikliklerin adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlaline yol a\u00e7abilmesi i\u00e7in bunlar\u0131n ayr\u0131ca yarg\u0131laman\u0131n hakkaniyetini zedeledi\u011finin tespit edilmi\u015f olmas\u0131 gerekir (Ay\u015fe Fahriye Tosun<\/i> [GK], B. No: 2021\/17663, 23\/2\/2023, \u00a7 44; ayn\u0131 y\u00f6nde ilave olarak bkz. \u0130smet Murtezao\u011flu <\/i>[1. B.],<\/i> B. No: 2018\/17312, 18\/10\/2022, \u00a7 40; Cihangir Akyol<\/i> [GK], B. No: 2021\/33759, 23\/2\/2023, \u00a7 49).<\/p>\n

33. Somut olayda Belediye taraf\u0131ndan ba\u015fvurucu \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY kapsam\u0131nda soru\u015fturma bulundu\u011fu gerek\u00e7esi ile ihale s\u00f6zle\u015fmesinin feshedildi\u011fi ve bir y\u0131l s\u00fcreyle de ihalelerden yasakl\u0131l\u0131k karar\u0131 verildi\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu \u015eirket ise b\u00f6yle bir durumun olmad\u0131\u011f\u0131ndan ve bu tespitler nedeniyle zarara u\u011frad\u0131\u011f\u0131ndan bahisle \u00e7e\u015fitli davalar a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lk a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 dava Mahkeme nezdinde g\u00f6r\u00fclen ihalenin feshi ve teminat\u0131n irat kaydedilmesine ili\u015fkin i\u015flemlerin iptali talebine y\u00f6neliktir. Ba\u015fvurucu; her ne kadar an\u0131lan davan\u0131n sadece teminat\u0131n irat kaydedilmesi i\u015flemine ili\u015fkin oldu\u011funu, ihalenin feshine dair bir talebinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmi\u015f ise de hem dava dilek\u00e7esinde hem de istinaf dilek\u00e7esinde a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ihalenin feshine ili\u015fkin i\u015flemin iptalinin de talep edildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir (bkz. \u00a7\u00a7 7-8). Mahkeme, yapt\u0131\u011f\u0131 inceleme neticesinde ba\u015fvurucu ve \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY ile alakal\u0131 soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fclmedi\u011fi iddias\u0131n\u0131 hakl\u0131 bulmu\u015f ancak \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda ihaleye fesat kar\u0131\u015ft\u0131rma su\u00e7lamas\u0131yla y\u00fcr\u00fct\u00fclen kovu\u015fturmaya dikkat \u00e7ekmi\u015f ve bu durum kar\u015f\u0131s\u0131nda feshin hukuka uygun oldu\u011funa h\u00fckmetmi\u015ftir. An\u0131lan karar, ba\u015fvurucunun istinaf s\u00fcresini ka\u00e7\u0131rmas\u0131 nedeniyle kesinle\u015fmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, bu davan\u0131n akabinde ihaleden yasakl\u0131l\u0131k karar\u0131n\u0131n iptali talebiyle dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Ankara 13. \u0130dare Mahkemesi taraf\u0131ndan incelenen davada ba\u015fvurucunun ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleriyle iltisakl\u0131 ya da irtibatl\u0131 oldu\u011funa dair bir tespit bulunmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle an\u0131lan i\u015flemin iptaline h\u00fckmedilmi\u015ftir (bkz. \u00a7 9).<\/p>\n

34. Son olarak ba\u015fvurucu; ihalenin haks\u0131z feshi nedeniyle maddi tazminat, hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY ile ilgili as\u0131ls\u0131z iddialar ortaya at\u0131larak yap\u0131lan i\u015flemler nedeniyle i\u015f hayat\u0131nda itibar\u0131n\u0131n zedelendi\u011fi gerek\u00e7esiyle de manevi tazminat talebiyle dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucunun bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131ndaki \u015fik\u00e2yetleri de bu davaya ili\u015fkindir. \u015eirket; kendi yetkilileri hakk\u0131nda ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fcyle iltisakl\u0131 olduklar\u0131 y\u00f6n\u00fcnde yap\u0131lan hatal\u0131 tespit nedeniyle maddi ve manevi zarara u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131, yarg\u0131 mercilerinin ise hukuka ayk\u0131r\u0131 de\u011ferlendirmeler ile taleplerini reddetti\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

35. Ba\u015fvuruya konu yarg\u0131lamada Mahkeme, ba\u015fvurucunun maddi tazminat talebine ili\u015fkin olarak yapt\u0131\u011f\u0131 incelemede \u00f6ncelikle ihalenin feshinin iptaline dair a\u00e7\u0131lan davan\u0131n reddedildi\u011fini tespit etmi\u015ftir. Fesih i\u015fleminin hukuka uygunlu\u011funun yarg\u0131 karar\u0131 ile sabit oldu\u011funu belirten Mahkeme, bu kapsamda ba\u015fvurucunun maddi tazminat talebinin reddine h\u00fckmetmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu ise bu de\u011ferlendirmenin hatal\u0131 oldu\u011funu zira bahsi ge\u00e7en mahkeme karar\u0131n\u0131n ihalenin feshine ili\u015fkin de\u011fil teminat\u0131n irat kaydedilmesine y\u00f6nelik oldu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ancak yukar\u0131da da ifade edildi\u011fi \u00fczere an\u0131lan iddian\u0131n ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tmad\u0131\u011f\u0131, ba\u015fvurucunun hem dava dilek\u00e7esinde hem de istinaf dilek\u00e7esinde teminata ili\u015fkin talebinin yan\u0131 s\u0131ra ihalenin feshinin iptalini de talep etti\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu noktada kesinle\u015fmi\u015f bir mahkeme karar\u0131n\u0131n ba\u015fka bir yarg\u0131lamada ba\u011flay\u0131c\u0131 bir etkisi oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmakta ve kesin h\u00fckme sayg\u0131 ilkesinin incelenmesi gerekmektedir.<\/p>\n

36. Anayasa’n\u0131n 138. maddesinin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda bulunan kesin h\u00fck\u00fcm; mahkemelerce verilen, yasa yollar\u0131 izlenerek ya da izlenmesi gerekli g\u00f6r\u00fclmeyerek sonu\u00e7lanan, uyulmas\u0131 ve yerine getirilmesi zorunlu, itiraz\u0131 ve konusunun yeniden ele al\u0131nmas\u0131 olanaks\u0131z olan kararlar\u0131 ifade etmektedir. Anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n s\u00fcr\u00fcp gitmesini \u00f6nleyerek kamu d\u00fczenine katk\u0131da bulunma d\u00fc\u015f\u00fcncesine ba\u011flanan kesin h\u00fck\u00fcm ilkesi, y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki kurallara g\u00f6re \u00e7\u00f6z\u00fcmlenen bir konunun o konunun ilgilileri aras\u0131nda -kanunun \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc iade-i muhakeme gibi ayr\u0131k durum d\u0131\u015f\u0131nda- yeniden incelenmesine engeldir. De\u011fi\u015fik kanunlarda yer alan bu hukuksal kurum, yarg\u0131 alan\u0131nda kararl\u0131l\u0131k sa\u011flamak amac\u0131na ba\u011flanmaktad\u0131r. Bi\u00e7imsel ve nesnel anlamda tan\u0131mlar\u0131 yap\u0131lan bu kurumun \u00f6geleri yarg\u0131 kararlar\u0131na tan\u0131nan bir nitelik olmas\u0131, bu niteli\u011fin yasalarla tan\u0131nmas\u0131 ve yarg\u0131 karar\u0131na uyulmas\u0131 zorunlulu\u011fudur (AYM, E.1988\/36, K.1989\/24, 2\/6\/1989).<\/p>\n

37. S\u00f6z konusu uyu\u015fmazl\u0131kta ba\u015fvurucunun maddi tazminat talebini ihalenin haks\u0131z \u015fekilde feshedildi\u011fi gerek\u00e7esine dayand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu kapsamda Mahkemece ihalenin feshinin hukuka uygun oldu\u011funa dair verilen ve kesinle\u015fen mahkeme karar\u0131 esas al\u0131narak an\u0131lan talep reddedilmi\u015ftir. Karar\u0131n gerek\u00e7esinde, hukuka uygun oldu\u011fu mahkeme karar\u0131yla tespit edilen bir idari i\u015flemden dolay\u0131 ba\u015fvurucunun zarara u\u011frad\u0131\u011f\u0131ndan bahsedilemeyece\u011fi belirtilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucunun ise an\u0131lan yarg\u0131lamayla ilgili bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131nda usul\u00fcne uygun \u015fekilde yap\u0131lm\u0131\u015f bir \u015fik\u00e2yeti olmad\u0131\u011f\u0131, aksine hem tazminat davas\u0131nda hem de i\u015fbu ba\u015fvuruda \u0131srarl\u0131 \u015fekilde ihalenin feshine dair dava a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu iddian\u0131n ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tmad\u0131\u011f\u0131 tespiti kar\u015f\u0131s\u0131nda kesin h\u00fckme sayg\u0131 ilkesi gere\u011fi Mahkemece yap\u0131lan de\u011ferlendirmenin keyf\u00ee oldu\u011funu yahut bariz takdir hatas\u0131 i\u00e7erdi\u011fini s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnmemektedir.<\/p>\n

38. Ba\u015fvuruya konu yarg\u0131lamada manevi tazminat talebi y\u00f6n\u00fcnden yap\u0131lan de\u011ferlendirme ise Mahkeme ve B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi aras\u0131nda farkl\u0131l\u0131k g\u00f6stermi\u015ftir. Mahkeme, FET\u00d6\/PDY kapsam\u0131nda yap\u0131lan hatal\u0131 tespitler nedeniyle ba\u015fvurucunun \u015fahsiyetinin zarar g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc iddias\u0131n\u0131 kabul ederek davan\u0131n k\u0131smen kabul\u00fcne, B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi ise Valilikten g\u00f6nderilen ve fesih ile yasakl\u0131l\u0131k karar\u0131na dayanak yap\u0131lan yaz\u0131n\u0131n do\u011frudan \u015eirkete de\u011fil \u015eirketin bir k\u0131s\u0131m yetkilisine y\u00f6nelik tespitler i\u00e7erdi\u011fini belirterek davan\u0131n reddine h\u00fckmetmi\u015ftir. Gerek\u00e7eli kararda, ayr\u0131 bir t\u00fczel ki\u015fili\u011fe sahip olan ba\u015fvurucunun, \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda yap\u0131lan tespitler nedeniyle manevi olarak zarara u\u011framas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekilmi\u015ftir (bkz. \u00a7 13). Ba\u015fvurucu; FET\u00d6\/PDY ile ilgili hatal\u0131 tespitin \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak h\u00fck\u00fcm ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n do\u011frudan \u015eirketin t\u00fczel ki\u015fili\u011fi \u00fczerinde etkili oldu\u011funu, bunun sadece ihalenin feshi ile de s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, uzunca bir s\u00fcre ihalelerden tamamen yasakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu tedbirler nedeniyle ticari itibar\u0131n\u0131n sars\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

39. \u015eirketlerin ticari ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n ve devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131 yaln\u0131zca hissedarlar\u0131n ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n de\u011fil b\u00fcy\u00fcyen ekonominin de faydas\u0131na olaca\u011f\u0131ndan ticari uygulamalar hakk\u0131ndaki tart\u0131\u015fmalar kamusal ilgiye mazhar olsa da devletin bir \u015firketin itibar\u0131na zarar verme riski ta\u015f\u0131yan iddialar\u0131n ger\u00e7e\u011fe ayk\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya zarar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlamak i\u00e7in i\u00e7 hukukta alaca\u011f\u0131 tedbirlere ili\u015fkin takdir hakk\u0131 bulunmaktad\u0131r. Bu kapsamda t\u00fczel ki\u015filerin de itibarlar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 hususunda \u015f\u00fcphe yoktur (Ceyhun Tun\u00e7<\/i> [2. B.], B. No: 2017\/20822, 14\/9\/2021, \u00a7 38).<\/p>\n

40. Nitekim Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurulu da yukar\u0131da de\u011finilen 22\/1\/2016 tarihli karar\u0131nda ger\u00e7ek ki\u015filere \u00f6zg\u00fc olanlar d\u0131\u015f\u0131nda kalan ki\u015filik haklar\u0131nda t\u00fczel ki\u015filerin de manevi zarara u\u011frayabilece\u011fini ve bu nedenle manevi tazminat talebinde bulunabilece\u011fini kabul etmektedir (bkz. \u00a7 21).<\/p>\n

41. Somut olayda ba\u015fvurucu \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda FET\u00d6\/PDY kapsam\u0131nda soru\u015fturma oldu\u011fu tespiti \u00fczerine do\u011frudan \u015firket t\u00fczel ki\u015fili\u011fi hakk\u0131nda birtak\u0131m yapt\u0131r\u0131mlarda bulunulmu\u015ftur. \u00d6zellikle \u015eirketin kazand\u0131\u011f\u0131 ihalenin feshedilmesi ve bir y\u0131l s\u00fcreyle ihalelerden yasaklanmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki i\u015flemlerin ciddiyeti g\u00f6zetildi\u011finde ba\u015fvurucunun ticari itibar\u0131n\u0131n zedelenmedi\u011fi iddias\u0131n\u0131n esasl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnmemektedir. Nitekim ba\u015fvurucu da tam olarak bu hususa vurgu yaparak manevi tazminat talep etmekte ve \u015eirket yetkilileri hakk\u0131nda yap\u0131lan tespitin do\u011frudan kendisiyle ilgili sonu\u00e7lar do\u011furdu\u011funu ileri s\u00fcrmektedir. Dahas\u0131 -ba\u015fvurucunun da ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u015fekliyle- ihalenin feshine dayanak g\u00f6sterilen d\u00fczenleme Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan da iptal edilmi\u015ftir (bkz. \u00a7 20). Bu kapsamda B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesinin sadece yetkililer hakk\u0131nda tespit yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u015eirketin do\u011frudan kendisi hakk\u0131nda bir iddiada bulunulmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle manevi tazminat talebini reddetmesinin hakkaniyete uygun oldu\u011funu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnmemektedir.<\/p>\n

42. Sonu\u00e7 olarak; ba\u015fvurucunun iddialar\u0131n\u0131n somut ger\u00e7eklikle uyumlu oldu\u011fu g\u00f6zetildi\u011finde B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesinin de\u011ferlendirmesinin ba\u015fvuruya konu olay\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a belirli olan ko\u015fullar\u0131 g\u00f6zetilmeksizin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ba\u015fvurucunun lehine sonu\u00e7 do\u011furma ihtimali olan itirazlar\u0131n ise de\u011ferlendirmeye al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fka bir ifadeyle B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi taraf\u0131ndan somut olay\u0131n ko\u015fullar\u0131 g\u00f6zard\u0131 edilerek karar verilmi\u015f ve yarg\u0131lamada a\u00e7\u0131k\u00e7a belli olan hususlar\u0131n de\u011ferlendirilmemesi, adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n usule ili\u015fkin g\u00fcvencelerini anlams\u0131z h\u00e2le getirmi\u015ftir.<\/p>\n

43. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle Anayasa’n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi sonucuna ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

VI. G\u0130DER\u0130M <\/strong><\/p>\n

44. Ba\u015fvurucu, ihlalin tespiti ile maddi ve manevi tazminata karar verilmesi talebinde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n

45. Ba\u015fvuruda tespit edilen anayasal hak ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar ve zorunluluk bulunmaktad\u0131r. Anayasa’n\u0131n 148. ve 153. maddeleri ile 30\/3\/2011 tarihli ve 6216 say\u0131l\u0131 Anayasa Mahkemesinin Kurulu\u015fu ve Yarg\u0131lama Usulleri Hakk\u0131nda Kanun\u2019un 50. ve 66. maddeleri uyar\u0131nca ihlal karar\u0131n\u0131n g\u00f6nderildi\u011fi yarg\u0131 mercilerinin yapmas\u0131 gereken i\u015f, yeniden yarg\u0131lama i\u015flemlerini ba\u015flat\u0131p Anayasa Mahkemesinin ihlal karar\u0131nda belirtilen ilkelere ve gerek\u00e7elere uygun bi\u00e7imde y\u00fcr\u00fct\u00fclecek yarg\u0131lama sonunda hak ihlalinin nedenlerini gidererek yeni bir karar vermektir (yeniden yarg\u0131lama konusunda bkz. Mehmet Do\u011fan<\/i> [GK], B. No: 2014\/8875, 7\/6\/2018, \u00a7\u00a7 54-60; Alig\u00fcl Alkaya ve di\u011ferleri (2) <\/i>[1. B.], B. No: 2016\/12506, 7\/11\/2019, \u00a7\u00a7 53-60, 66; Kadri Enis Berbero\u011flu (3) <\/i>[GK], B. No: 2020\/32949, 21\/1\/2021, \u00a7\u00a7 93-100).<\/p>\n

46. \u0130hlalin ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131n\u0131n yeterli giderim sa\u011flayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n

VII. H\u00dcK\u00dcM <\/strong><\/p>\n

A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n

A. Hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n

B. Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n

C. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131 amac\u0131yla Konya B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 5. \u0130dari Dava Dairesine (E.2020\/1180, K.2021\/538) iletilmek \u00fczere Konya 1. \u0130dare Mahkemesine (E.2019\/758, K.2019\/1268) G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n

\u00c7. Ba\u015fvurucunun tazminat taleplerinin REDD\u0130NE,<\/p>\n

D. 487,60 TL har\u00e7 ve 40.000 TL vek\u00e2let \u00fccretinden olu\u015fan toplam 40.487,60 TL yarg\u0131lama giderinin ba\u015fvurucuya \u00d6DENMES\u0130NE,<\/p>\n

<\/div>\n
<\/div>\n

E. \u00d6demelerin karar\u0131n tebli\u011fini takiben ba\u015fvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru tarihinden itibaren d\u00f6rt ay i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131na, \u00f6demede gecikme olmas\u0131 h\u00e2linde bu s\u00fcrenin sona erdi\u011fi tarihten \u00f6deme tarihine kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in yasal FA\u0130Z UYGULANMASINA,<\/p>\n

F. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 24\/2\/2026 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n

\n <\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 GENEL KURUL KARAR \u00d6… ASANS\u00d6R \u0130N\u015eAAT SANAY\u0130 VE T\u0130CARET LTD. \u015eT\u0130. BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2021\/21908) Karar Tarihi: 24\/2\/2026 R.G. Tarih ve Say\u0131: 17\/7\/2026 – 33312 GENEL KURUL KARAR \u200b Ba\u015fkan : Kadir \u00d6ZKAYA Ba\u015fkanvekili : Hasan Tahsin G\u00d6KCAN Ba\u015fkanvekili : Basri BA\u011eCI \u00dcyeler : Engin YILDIRIM Recai AKYEL Yusuf \u015eevki HAKYEMEZ…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":11680,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-11679","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11679","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11679"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11679\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11680"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11679"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11679"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.avrasyahukuk.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11679"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}